Alergia skórna – objawy, przyczyny

Alergia skórna – objawy, przyczyny
Autor artykułu: Agata Cygan - Kukla

Alergia skórna jest szczególnie dokuczliwa mimo, że często wywołują ją pozornie niegroźne czynniki, jak płyn do zmywania naczyń, zapięcie kurtki czy morska woda. Poznaj jej rodzaje i objawy.

Alergia skórna zwana jest także kontaktową, a to dlatego, że reakcje uczuleniowe są wynikiem kontaktu organizmu z drażniącą substancją. Schorzenie to jest związane z nadwrażliwością dziecięcego organizmu na czynniki, które dla potencjalnego, zdrowego człowieka, są zupełnie neutralne. U dziecka najczęściej przyjmuje postać atopowego zapalenia skóry (AZS), kontaktowego zapalenia skóry lub pokrzywki.

Objawy

AZS

AZS, czyli Atopowe Zapalenie Skóry (zwane także wypryskiem atopowym lub świerzbiączką), to przewlekły stan zapalny który wymaga stałej pielęgnacji, bez względu na stopień nasilenia objawów (dla choroby charakterystyczne są okresy regresu i zaostrzenia symptomów). Początek choroby zwykle notuje się we wczesnym dzieciństwie – do 1. roku życia, a objawy z czasem ulegają złagodzeniu. W przypadku alergii, przyjmującej postać AZS, typowe objawy to:

  • wysypka w postaci łuszczących się plam koloru czerwonego, które pojawiają się zwłaszcza na twarzy, ale mogą obejmować całe ciało – łącznie z powierzchniami owłosionymi,
  • grudki na skórze,
  • sucha, napięta skóra,
  • swędzenie – szczególnie po spoceniu się,
  • złuszczanie naskórka,
  • powierzchniowe, linijne ubytki,
  • polakierowane policzki,
  • naderwane płatki uszne,
  • słabe włosy, łupież,
  • tzw. cienie w okolicy oczu ,
  • powracające wirusowe zapalenia skóry,
  • nawracające zapalenie spojówek,
  • (czasami) wyciek ropy,
  • nadpobudliwość, markotność, kłopoty ze snem.

Chorobie często towarzyszą inne schorzenia atopowe, jak np. astma oskrzelowa, alergiczne zapalenie spojówek, sezonowy lub przewlekły katar sienny

Kontaktowe zapalenie skóry – wyprysk kontaktowy

Jak sama nazwa wskazuje, powstaje w wyniku bezpośredniego kontaktu z antygenem, na który organizm jest uczulony. W przypadku alergii, przyjmującej postać kontaktowego zapalenia skóry, typowe objawy to:

  • czerwone wypryski grudkowo-pęcherzykowate - ogniska nie są wyraźnie odgraniczone od zdrowej powierzchni ,
  • zaczerwienie i świąd,
  • złuszczanie naskórka ,
  • obrzęki na ciele ,
  • podwyższona temperatura lub gorączka,
  • szorstkość i grubość skóry.

Choroba ma przebieg dwuetapowy. W fazie pierwszej alergen wnika w głąb naskórka i tworzy kompleksy z białkami, zaś w fazie drugiej dochodzi do „ustalenia się” reakcji uczuleniowej na daną substancję. W wyniku tego, ponowny kontakt z określonym czynnikiem wyzwala już reakcję alergiczną, objawiającą się typowymi dla wyprysku kontaktowego symptomami. Zmiany mogą się uaktywnić nawet po 5 – 7 dniach od kontaktu z alergenem, którego ustalenie nie zawsze jest proste. Jeśli schorzenie przechodzi w postać przewlekłą, skóra ulega pogrubieniu, staje się szorstka i sucha.

Pokrzywka

W przypadku alergii, przyjmującej postać pokrzywki, objawy nie są jednorodne, ale można wyróżnić łączące je symptomy:

  • swędzące bąble – pojedynczo lub w grupie;
  • obrzęk w kolorze porcelanowo-białym lub różowym, wyraźnie oddzielony od otaczającej go skóry (początkowo przyjmuje postać twardego guzka);
  • w przypadku pokrzywki naczyniowej - zmiany na cerze, obrzęk błon śluzowych dróg oddechowych i jamy ustnej.

Bąble pojawić się mogą z różnych przyczyn – w wyniku zadrapania , ucisku, zmiany temperatury ciała (pot, wychłodzenie), promieniowania UV, kontaktu z wodą lub określonym alergenem - także pokarmowym (dodatki do żywności, konserwanty, barwniki). Zmiany znikają stosunkowo szybko – zwykle w przeciągu jednej doby (w przypadku pokrzywki naczyniowej mogą się utrzymywać kilka dni) i nie pozostawiają śladów czy blizn. Ze względu na charakter przebiegu choroby ustalono podział pokrzywek na: ostrą, przewlekłą i przewlekłą przerywaną.

Przyczyny

Przyczyn, które powodują pojawienie się alergii kontaktowej, może być bardzo wiele, ale najczęściej winowajcami są:

  • kosmetyki;
  • związki chemiczne - szczególnie formaldehyd (może się uwalniać z takich przedmiotów, jak meble, izolacje, odzież, płyty okleinowe, itp.);
  • metale - szczególnie nikiel, rtęć, chrom, beryl;
  • tworzywa sztuczne – np. guma;
  • leki - szczególnie aspiryna i antybiotyki;
  • rośliny - szczególnie bluszcz, sumak, dąb;
  • produkty spożywcze.

Jak pomóc dziecku?

Alergia skórna "skazuje" dziecko na pozostawanie pod stałą  kontrolą lekarza, bo tylko systematyczne przestrzeganie jego zaleceń pozwoli na skuteczną walkę z dokuczliwymi objawami. Rodzice, oprócz stosowania leków miejscowych - kiedy już pojawią się objawy, powinni się starać im zapobiegać: nie narażać dziecka na kontakt z alergenem, pielęgnować jego skórę odpowiednimi kosmetykami, prać ubrania w łagodnych środkach hipoalergicznych z atestem Instytutu Matki i Dziecka oraz używać bezpiecznych detergentów do sprzątania mieszkania. Pomóc może także rezygnacja z szorstkich tkanin oraz unikanie skrajnych - wysokich i niskich temperatur.

W leczeniu Atopowego Zapalenia Skóry stosuje się dietę eliminacyjną, unika czynników, mogących wywoływać zmiany oraz materiałów, które mogłyby podrażnić delikatną skórę. Stosuje się także leczenie farmakologiczne - doustnie leki antyhistaminowe, a miejscowo - maści i kremy z glikokortykosterydami. Za podstawę walki z AZS uznaje się jednak codzienną, regularną pielęgnację ciała emolientami.

W leczeniu kontaktowego zapalenia skóry stosuje się zazwyczaj leki antyhistaminowe oraz środki miejscowe - kremy z kortykosteroidami, działające przeciwzapalnie. W przypadku pokrzywki alergicznej, konieczna jest dieta eliminująca, wykluczająca stosowanie pokarmów silnie przetworzonych, zawierających dużo konserwantów czy barwników. Zmiany zazwyczaj znikają bez leczenia farmakologicznego, a w przypadku tych szczególnie uciążliwych zaleca się przyjmowanie leków antyhistaminowych i glikokortykosterydowych.

Uwaga! Należy pamiętać, że - mimo iż objawy chorobowe są najsilniejsze w miejscu kontaktu, ich lokalizacja może być różna - czasami odległa od powierzchni, w których nastąpił kontakt z antygenem Uważnie obserwujmy dziecko po zastosowaniu każdego nowego kosmetyku czy zjedzeniu nowego produktu!

Takie środki zapobiegawcze powinni podjąć także rodzice tych maluchów, u których alergia skórna nie została na razie stwierdzona ani nie posiadają skłonności do tego rodzaju schorzeń w rodzinie - ten rodzaj alergii, w odróżnieniu od innych, zwykle nie ma podłoża dziedzicznego i z równą częstością występuje u osób, które wcale nie są zdiagnozowanymi alergikami.

Latopic

Serwis Zdrowe Maluchy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.
Zobacz więcej
Ta strona korzysta z plików cookies (tzw. ciasteczka). Aby dowiedzieć się więcej lub wyłączyć zapisywanie plików Cookies, przejdź do Polityki Prywatności
Akceptuję